Có thứ phải dừng trước, có thứ phải tiếp tục, và có thứ dừng sai lại nguy hiểm hơn. Chỉ người phụ trách mới quyết được.
Tôi có phải dừng thứ gì trước mổ không
- Tuỳ từng thứ và tuỳ ca mổ
- Có thứ phải dừng trước một quãng
- Có thứ phải tiếp tục bình thường
- Và có thứ dừng sai lại nguy hiểm hơn là tiếp tục
- Mục thứ tư là lý do không tự quyết được
Site này không nói thứ nào thuộc nhóm nào, vì điều đó phụ thuộc quá nhiều yếu tố.
Ai quyết định điều đó
- Người phụ trách gây mê và người mổ
- Sau khi trao đổi với nơi theo dõi bệnh nền của bạn nếu cần
- Họ cân cả rủi ro của việc dừng lẫn rủi ro của việc tiếp tục
- Và cân theo đúng ca mổ của bạn
- Mục thứ ba là phép cân bạn không làm được
Cùng một thứ có thể phải dừng cho ca này mà tiếp tục cho ca khác.
Tôi tự dừng cho chắc được không
- Không, và đây là chỗ nguy hiểm nhất
- Tự dừng có thể gây hại hơn nhiều so với tiếp tục
- Và có thể khiến ca mổ phải hoãn
- Nếu bạn đã lỡ tự dừng thì phải nói ngay
- Mục thứ tư là việc phải làm nếu đã lỡ
Giấu việc đã tự dừng còn nguy hiểm hơn chính việc tự dừng.
Tôi nên hỏi gì
- Hỏi từng thứ một, đừng hỏi chung chung
- Cái nào tiếp tục, cái nào dừng
- Dừng từ lúc nào
- Và dùng lại từ lúc nào sau mổ
- Mục thứ tư là câu hay bị quên nhất
Rất nhiều người được dặn dừng mà không được dặn lúc nào dùng lại.
Về chuyện xin hướng dẫn bằng giấy
- Xin viết ra giấy thay vì chỉ nghe dặn
- Ghi rõ từng thứ và từng mốc thời gian
- Đọc lại tại chỗ để xác nhận bạn hiểu đúng
- Và giữ tờ ấy cho tới khi đã dùng lại hết
- Mục thứ ba là bước bắt được hiểu nhầm
Nghe xong rồi nhớ là cách mất thông tin nhanh nhất, nhất là với danh sách dài.
Về chuyện thứ tự mua cũng phải hỏi
- Thứ mua không cần đơn và thực phẩm chức năng cũng thuộc câu hỏi này
- Một số thứ trong nhóm ấy có ảnh hưởng quanh cuộc mổ
- Kể hết và để họ quyết
- Đừng tự cho rằng chúng không tính
- Mục thứ tư là hiểu nhầm hay gặp
Không cần đơn không có nghĩa là không ảnh hưởng gì.
Về chuyện hỏi lại nếu lịch mổ đổi
- Lịch mổ dời thì mốc dừng cũng phải tính lại
- Đừng giữ nguyên mốc cũ
- Gọi hỏi ngay khi biết lịch đổi
- Đây là chỗ rất dễ sai mà ít ai nghĩ tới
- Mục thứ hai là lỗi hay gặp
Một lịch dời vài ngày làm toàn bộ mốc dừng lệch theo.
Về chuyện mang tất cả tới ngày mổ
- Mang danh sách và cả tờ hướng dẫn dừng
- Mang cả hộp nếu được dặn mang
- Nói rõ bạn đã làm theo hướng dẫn thế nào
- Nếu có chỗ làm khác thì nói ngay
- Mục thứ tư là điều quan trọng nhất
Họ cần biết thực tế bạn đã làm gì, không phải điều lẽ ra bạn nên làm.
Về chuyện dùng lại sau mổ cũng cần hướng dẫn
- Hỏi rõ từng thứ dùng lại từ lúc nào
- Có thứ dùng lại ngay, có thứ chờ thêm
- Ghi vào cùng tờ với phần hướng dẫn dừng
- Và báo cho nơi theo dõi bệnh nền của bạn
- Mục thứ tư là bước hay bị bỏ
Nơi theo dõi ở ngoài không tự biết bạn đã dừng và đã dùng lại lúc nào.
Về chuyện nơi theo dõi bệnh nền cũng nên biết bạn sắp mổ
- Báo cho nơi đang theo dõi bệnh nền của bạn
- Họ có thể có ý kiến về việc dừng hay tiếp tục
- Và họ cần biết để sắp xếp lịch theo dõi quanh đợt mổ
- Một cuộc gọi ngắn là đủ
- Mục thứ hai là lý do quan trọng nhất
Người theo dõi lâu dài thường biết những điều mà hồ sơ không ghi hết.
Về chuyện đánh dấu lịch dừng lên tờ giấy
- Viết mốc dừng của từng thứ lên một tờ theo ngày
- Đánh dấu khi đã làm xong từng mốc
- Như vậy bạn không phải nhớ trong đầu
- Và người nhà cũng theo dõi giúp được
- Mục thứ hai là cách chắc chắn nhất
Danh sách dài thì trí nhớ là chỗ dễ sai nhất.
Ba câu khi kể về bệnh nền
- Tôi đang có những tình trạng lâu dài nào
- Tôi đang dùng những gì, kể cả thứ mua không cần đơn
- Bệnh nền của tôi đổi gì trong kế hoạch lần này
- Bài này thêm: thứ nào dừng, thứ nào tiếp tục, và dùng lại từ khi nào
Ba câu đầu lặp lại ở mọi bài; dòng thứ tư là phần riêng của từng bài.
Bệnh nền đổi mọi quyết định khác
- Chuyện đã có từ trước làm đổi cách xử lý chuyện đang có
- Nó đổi thứ được chỉ định và cách đọc kết quả
- Nó đổi cả thứ tự ưu tiên khi có nhiều việc cùng lúc
- Người khám chỉ tính được nếu họ biết đủ
- Mục thứ tư là điều cả site này lặp lại
Không ai đoán được bệnh nền của bạn nếu bạn không nói ra.
Đi khám ngay, không chờ lịch hẹn, nếu
- Đau ngực, khó thở, hoặc yếu một bên người
- Sốt cao không hạ hoặc lơ mơ khó đánh thức
- Bệnh nền của bạn có dấu hiệu mất kiểm soát rõ rệt
- Chảy máu bất thường hoặc nôn không dứt
- Vừa đổi thuốc và thấy phản ứng lạ
Năm dấu hiệu này lặp lại ở mọi bài, và không kế hoạch nào thay được việc đi khám.
Câu hỏi thường gặp
Tôi có phải dừng thứ gì trước mổ không?
Tuỳ từng thứ và tuỳ ca mổ. Có thứ phải dừng, có thứ phải tiếp tục, và có thứ dừng sai lại nguy hiểm hơn.
Ai quyết định điều đó?
Người phụ trách gây mê và người mổ, sau khi trao đổi với nơi đang theo dõi bệnh nền của bạn nếu cần.
Tôi tự dừng cho chắc được không?
Không. Tự dừng có thể gây hại hơn nhiều so với việc tiếp tục, và có thể khiến ca mổ phải hoãn.
Tôi nên hỏi gì?
Hỏi từng thứ một: cái nào tiếp tục, cái nào dừng, dừng từ lúc nào, và dùng lại từ lúc nào sau mổ.